Шикізаттық экономикадан өндіріске: Қазақстан қай бағытта дамып келеді

Экономикалық көрсеткіштер материалдық сипатқа ие болғанда ғана оның мәні айқындала түспек. Қазақстанда кейінгі жылдардағы өзгерістердің едәуір бөлігін тұрғын үйлер, мектептер, медициналық нысандар мен зауыттардан анық байқауға болады. 2019-2025 жылдар аралығында елде 118,3 миллион шаршы метр тұрғын үй пайдалануға берілді, деп жазады  Sn.kz ақпарат порталы.

Бұл көрсеткіш халық санының өсуі, тұрғын үйге сұраныстың артуы және демографиялық ахуалдың жақсаруымен тікелей байланысты. Бүгінде ел халқының саны артып келеді, қалаларға жаңа тұрғындар қоныстануда, ал жас отбасыларға тұрғын үй мен инфрақұрылым қажет.

Сондықтан қазіргі 761 мектеп пен 345 балабақшаның салынуы жай ғана статистикалық көрсеткіш емес. Жаңа мектептер сыныптардың шамадан тыс толуы, ірі қалалық орталықтарға көші-қон үрдісі және қазақстандықтардың жаңа буынының қалыптасуы сияқты мәселелерді шешуге бағытталған. Олардың маңыздылығы ғимараттарды салумен ғана шектелмейді. Негізгі мәселе жоғары экономикалық және демографиялық өсудің балаларға нақты қандай жақсы жағдай жасауға мүмкіндік беретіндігінде жатыр.

Денсаулық сақтау жүйесінде де осындай салмақты өзгерістер байқалады. 2023-2025 жылдар аралығында елде небәрі үш жылдың өзінде 813 медициналық нысан салынды. Оның 655-і – ауылдық жерлердегі алғашқы медициналық-санитариялық көмек көрсету ұйымдары. Осы кезеңде күтілетін өмір сүру ұзақтығы 2,79 жылға ұзарып, 75,97 жасқа жетті.
Бұл өзгерісті қандай да бір саясатпен немесе құрылыс бағдарламасымен түсіндіру мүмкін емес.

Өмір сүру ұзақтығына халықтың табысы, өмір салты, медициналық көмектің қолжетімділігі, қоршаған ортаның жай-күйі және демографиялық факторлар әсер етеді. Соған қарамастан өзгерістердің жалпы бағыты маңызды. Ұлттық дамудың ең айқын өлшемдерінің бірі – экономиканың қанша өнім өндіргені ғана емес, халқының ұзақ әрі саламатты өмір сүруі.

Қасым-Жомарт Тоқаевтың президенттігі қоғамдағы осы өзгерістермен тұспа-тұс келді. Оның әкімшілігі осыдан он жыл бұрынғымен салыстырғанда жасырақ, сыртқы әлеммен байланысы нығайған және талапшыл бола түскен қоғамның сұраныстарына жауап беруге мәжбүр болды. Тұрақтылық әлі де маңызды құндылық болып қала береді. Алайда бүгінде оның маңызы халықтың өміріне нақты қандай игілік әкелетіні арқылы бағалана түсуде.